‘Akıllı eğitim’ neden gerekli?

 

TÜRKIYE’nin en acil ve önemli sorununun “eğitim” olduğunu düsünenlerden biriyim. Bunu, sadece sınav aylarında ortaya çıkan hazin sonuçlar ya da uluslar arası standartlara göre Türkiye’nin eğitimle ilgili çok düsük göstergeleri aracılıgıyla degil, hayatın pek çok kulvarında da bizzat yaşamaktayız. Ancak, sorunun hem kendisi karmaşık, hem de çözümü yapısal ve derin boyutlardadır. 

 Öncelikle, eğitimi sadece genç yaşlarda edinilen bir şey değil, aksine tüm hayata yayılan bir eylem ve hak olarak algılamadan ve insanımızın düşünme becerilerini gelistirmeden, yaşamın hiçbir kulvarında mutlu, sağlıklı, özgüvenli ve başarılı bireyler yetiştirebileceğimize inanmıyorum. Tüm gençlerin ise, kendi yaşamları için kaçınılmaz olan “zekâ” ve tertemiz “duyularını” geliştiren, esnek, yüzeysel olmayan, onları yormayan ve verimli öğrenmeye dayalı “akıllı” bir eğitim almaya hakları vardır. 

 Oysa, mevcut eğitim sistemimizde pek çok şey insanın neyi ne kadar iyi anlayıp, düşündüğüyle değil, ne kadar çok bildiği ve bunun karşılığında ne kadar puan veya not topladığıyla eş güdümlü olarak öğretilip ölçülmektedir. Daha ilköğretimden itibaren sürekli tekrar ve ezberle kazandırılmaya çalışılan bir eğitim, her sağlıklı bireyde doğuştan olan düşünme kapasitesi ve zekânın yaratıcı potansiyellerinin gelişmesine izin vermemektedir. Bunun bir sonucunu, ne yazık ki, alacağı eğitimin faydasını, mezun olduktan sonra “kaç para kazanacağı”, “ev sahibi olup olmayacağı”, “hangi arabası olacağı” ile ölçen bireylerden oluşan bir nesil yetisirken görmekteyiz. 

 Ancak, sınav becerisiyle gerçek öğrenme becerisinin özünde tamamen ayrı şeyler olduğu bir türlü kabul edilmek istenmiyor. Gerçekte ise, sadece sınavdan başka geçerliliği olmayan bilgi birikimi ve beceriler geliştiren pek çok çocuk var. Bu durum öğretim yöntemi ve programının dogru seçilmemesinden ortaya çıkıyor. Nedeni ise, sınav için öğrenilmesi gereken tekniklerle, gerçek öğrenme ve düşünme becerisini geliştirenler arasındaki farktır. 

 Buna basit bir örnek verelim: Eğer, bu ülkedeki en temel eğitim “okuma, yazma ve matematik” ise, düşünme becerisi de kendi kendine gelişir diye zanneden kisilerin sayısı az degildir. Gerçekten öyle midir acaba? Yoksa, bu, sadece okuma, yazma ve matematikle düşünme becerisini geliştirmek arzusundan başka bir şey  değil midir? Temel eğitimi sırasında zihinsel mekanizma ve kapasitesi yeterince gelişmemiş, aldığı verimsiz eğitimden ötürü yorgun ve düşünmekten çabuk sıkılan gençlerin sayısının da yıldan yıla giderek artmakta olduğunu görmekteyiz. Bu durumda üniversitelerde derslerin işleyisi ve kalitesinin de düstügünü belirtmek gerekir. 

 Sürekliligi olmayan şeylerin peşinden gitmekle hiçbir şey değişmez. Gerçek düşünme becerisini geliştirmek için ise, ilköğretimden başlayarak bu yönde eğitim-öğretim gerekir. Artık, “nasıl olsa düşünme becerisi kendiliğinden gelişir” sanılan büyük yanlıştan kurtulma zamanı gelmiştir. Eğer, aile, eğitimci ve idareciler bunun bir an önce farkına varmazlarsa, mağdur olacaklar yine çocuklarımızdır. Sınav odaklı sistemden tamamen kurtulmanın hiç kolay olacağını zannetmiyorum. 

 Ancak, onunla birlikte var olup yaşayacak, daha “akıllı” öğrenme biçimleri, çağdas eğitim yöntemleri ve altyapısının bütün topluma kazandırılması artık kaçınılmazdır. Bunun yolu ise; eğitimin detayları üzerinde kafa yoruldukça şaşılacak derecede değişken sonuçlar elde edilen bir eylem olduğunu unutmamaktan ve, ilköğretim, hatta okul öncesi eğitimden başlayıp, meslek okulu, üniversite ve yaşam boyu eğitimi de içine alan çok genis kapsamlı, “düşünme becerilerini” geliştirmeyi esas alan toplumsal bir zihniyet sıçramasından geçmektedir. 

  Doç. Dr. Cihangir İSTEK  Bilkent Üniversitesi Güzel Sanatlar Tasarım ve Mimarlık Fak. Ögr. Üy. GAZETE HABER-TURK, 9 Kasim 2009 

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s